Ngày 19/10/2026, Cục Môi trường ban hành Công văn số 4028/MT-CLMT về việc hướng dẫn triển khai một số nội dung liên quan đến hoạt động quan trắc môi trường. Văn bản được ban hành nhằm xử lý những khó khăn phát sinh khi một số tổ chức cung cấp dịch vụ quan trắc tạm dừng hoặc gián đoạn hoạt động, ảnh hưởng đến việc thực hiện nghĩa vụ quan trắc của các dự án, cơ sở.
Đáng chú ý, pháp luật hiện hành không quy định việc gia hạn, hoãn hoặc chuyển nghĩa vụ quan trắc môi trường định kỳ sang kỳ tiếp theo chỉ vì đơn vị cung cấp dịch vụ gặp khó khăn. Chủ dự án, cơ sở phải chủ động tìm đơn vị đáp ứng điều kiện; trường hợp không thể thực hiện quan trắc, cần lưu giữ đầy đủ tài liệu chứng minh quá trình tìm kiếm và nguyên nhân không thể thực hiện để cung cấp khi cơ quan có thẩm quyền yêu cầu.
Một số nội dung đáng lưu ý bao gồm:
· Tiếp tục thực hiện quan trắc định kỳ theo giấy phép môi trường: Theo Điều 97 và Điều 98 Nghị định số 08/2022/NĐ-CP, được sửa đổi, bổ sung, chủ dự án, cơ sở phải quan trắc nước thải, bụi và khí thải theo thông số, tần suất quy định. Cơ sở có thể tham khảo danh sách các tổ chức đã được cấp giấy chứng nhận hoặc tự công bố năng lực trên hệ thống thông tin của Bộ Nông nghiệp và Môi trường để lựa chọn đơn vị phù hợp.
· Lưu giữ bằng chứng nếu không tìm được đơn vị quan trắc: Cơ sở cần lưu hồ sơ liên hệ, tìm kiếm đơn vị cung cấp dịch vụ, hợp đồng đã ký nếu có và tài liệu thể hiện nguyên nhân không thể thực hiện quan trắc. Việc xác định trường hợp bất khả kháng và xem xét xử lý vi phạm, nếu có, vẫn phải căn cứ quy định pháp luật có liên quan; việc lưu hồ sơ không đồng nghĩa với đương nhiên được miễn trách nhiệm.
· Có thể tự quan trắc trong giai đoạn vận hành thử nghiệm nếu đáp ứng yêu cầu kỹ thuật: Chủ dự án, cơ sở được tự thực hiện quan trắc chất thải khi đáp ứng hướng dẫn kỹ thuật của Bộ Nông nghiệp và Môi trường hoặc phối hợp với tổ chức cung cấp dịch vụ đủ điều kiện. Việc lấy mẫu, đo đạc, phân tích phải tuân thủ phương pháp, quy trình và yêu cầu kiểm soát chất lượng theo quy định.
· Quan trắc thủ công thay thế khi hệ thống tự động ngừng hoạt động: Khi thiết bị quan trắc tự động, liên tục ngừng hoạt động từ 48 giờ trở lên, cơ sở phải thực hiện quan trắc thay thế theo quy định, lưu giữ kết quả và gửi cho Sở Nông nghiệp và Môi trường. Đây chỉ là giải pháp tạm thời; cơ sở vẫn phải khẩn trương khắc phục sự cố và đưa thiết bị trở lại hoạt động.
· Tiếp tục kiểm soát chất thải khi chưa có kết quả quan trắc: Cơ sở phải vận hành công trình xử lý chất thải đúng quy định, theo dõi thông số vận hành, có thể sử dụng thiết bị đo nhanh hoặc lấy mẫu lưu để phục vụ kiểm soát nội bộ, đồng thời ghi chép đầy đủ dữ liệu. Các biện pháp này không thay thế nghĩa vụ quan trắc theo pháp luật và giấy phép môi trường.
· Có thể lựa chọn nhiều đơn vị cho các thông số khác nhau: Nếu một tổ chức không đủ phạm vi năng lực đối với toàn bộ thông số cần quan trắc, cơ sở có thể lựa chọn các tổ chức khác nhau đáp ứng điều kiện cho từng thông số. Trường hợp mẫu đã lấy nhưng đơn vị quan trắc không thể phát hành kết quả, cần đánh giá tình trạng và điều kiện bảo quản mẫu; nếu không thể tạo ra kết quả hợp lệ, phải chủ động thực hiện quan trắc lại..
👉 Doanh nghiệp cần rà soát lịch quan trắc theo giấy phép môi trường, chủ động đặt lịch với đơn vị đủ điều kiện và chuẩn bị phương án dự phòng. Nếu phát sinh gián đoạn, cần vừa duy trì việc vận hành, kiểm soát chất thải, vừa lưu hồ sơ chứng minh nỗ lực thực hiện nghĩa vụ; không nên mặc nhiên coi việc thiếu đơn vị quan trắc là căn cứ để bỏ qua hoặc lùi kỳ quan trắc.
Note:
- Trên đây là nội dung tóm tắt. Nếu Quý khách còn vướng mắc, và có yêu tư vấn chi tiết vui lòng gửi về Email: [email protected]
- Nội dung bài viết mang tính chất tham khảo;
- Điều khoản được áp dụng có thể đã hết hiệu lực tại thời điểm bạn đang đọc.
